Hoại tử vô mạch chỏm xương đùi

Hoại tử vô mạch chỏm xương đùi

Định nghĩa:

Hoại tử vô mạch hay hoại tử vô khuẩn chỏm xương đùi là hoại tử tế bào xương và tủy xương của chỏm xương đùi với đặc điểm vùng thưa xương, ổ khuyết xương, gãy xương dưới sụn, thoái hóa khớp háng thứ phát cuối cùng là tàn phế. Hoại tử chỏm xương đùi tự phát thường gặp nhất ở độ tuổi trung niên, nam thường gặp hơn nữ.

Tiêu chuẩn chẩn đoán:

Bệnh sử:

  • Bệnh sử dụng thuốc corticoid, uống rượu, chấn thương hay bệnh lý phối hợp
  • Tổn thương có thể ở một hay hai bên khớp háng,70% trường hợp xảy ra ở một bên.
  • Giai đoạn sớm có thể không triệu chứng
  • Đau khớp háng xuất hiện từ từ, tăng dần, và tăng khi đi lại, đứng lâu, giảm khi nghỉ ngơi

Lâm sàng:

Biên độ vận động của khớp háng từ bình thường với hoại tử ở mức độ nhẹ đế hạn chế tất cả vận động của khớp háng khi bệnh diễn tiến đến giai đoạn nặng.

Hoại tử vô mạch chỏm xương đùi

Cận lâm sàng:

  • Huyết học, sinh hóa, bilan viêm trong giới hạn bình thường.
  • X-Quang: thấy hình ảnh đường sáng dưới sụn, vỡ xương dưới sụn, biến dạng chỏm, hẹp khe khớp, tổn thương ổ cối.
  • CT Scanner: Hình ảnh thưa xương, nốt tăng tỷ trọng xương, đường sáng dưới sụn, biến dạng chỏm.
  • Cộng hưởng từ (MRI): giúp phát hiện sớm nhất và nhạy nhất gồm các dấu hiệu: giảm tín hiệu ở chỏm, dấu hiệu đường viền kép.

Chẩn đoán giai đoạn:

Theo phân loại ARCO (1993) chia 7 giai đoạn:

  • Giai đoạn 0: có yếu tố nguy cơ, không phát hiện được tổn thương trên chẩn đoán hình ảnh kể cả MRI.
  • Giai đoạn 1: phát hiện được bằng MRI, xạ hình xương, không phát hiện được bằng X-quang thường. Bệnh nhân bắt đầu than đau âm ỉ không liên tục ở vùng háng bị tổn thương cũng có thể đau khớp gối.
  • Giai đoạn 2 đến 6: bắt đầu có biểu hiện trên X-quang thường ở các mức độ từ nhẹ đến nặng. Mức độ thay đổi từ khu trú ở chỏm xương đùi (xơ hóa, tiêu xương xen kẽ, đặc xương, xẹp chỏm) đến các thay đổi ở khe khớp và ổ cối.

 Điều trị:

Quá trình điều trị tùy thuộc vào giai đoạn tiến triển của bệnh tại thời điểm chẩn đoán và những yếu tố khác như tuổi, vị trí và kích thước vùng tổn thương, nguyên nhân và các yếu tố nguy cơ đi kèm.

Điều trị nâng đỡ và điều trị triệu chứng loại bỏ các yếu tố nguy cơ:

Bỏ thuốc lá, tránh rượu bia, tránh hay hạn chế tối đa dùng corticoid lâu dài. Dùng thuốc kháng viêm, giảm đau, xem xét dùng Bisphosphonate, bổ sung calcium. Điều trị những bệnh lý phối hợp đặc biệt tình trạng rối loạn mỡ máu.

Điều trị cơ bản:

Điều trị nguyên nhân: điều trị theo ba giai đoạn chính:

  • Giai đoạn sớm: (trước khi có gãy xương dưới sụn): mục tiêu là điều trị dự phòng hạn chế tối đa bệnh tiến triển nặng lên. Các phương pháp can thiệp chính gồm làm giảm áp lực lên chỏm xương đùi, khoan giải áp, phẫu thuật lấy xương hoại tử và ghép xương, xoay chỏm xương.
  • Giai đoạn muộn hơn (đã có gãy xương dưới sụn): điều trị triệu chứng, phục hồi chức năng, hướng dẫn chế độvận động sinh hoạt thích hợp, xem xét phẫu thuật ghép xương.
  • Giai đoạn muộn (xẹp chỏm xương đùi, thoái hóa thứ phát): Điều trị triệu chứng, xem xét phẫu thuật thay khớp háng toàn phần hay bán phần.
  • Phương pháp khác: tiêm tế bào gốc tự thân có thể được chỉ định với những tổn thương hoại tử ở độ 1 và 2 khi chưa có vỡ xương dưới sụn, thông qua đường giải áp khoan.

Điều trị biến chứng:

Điều trị loãng xương khi hoại tử chỏm diễn tiến nặng và lâu do ít vận động nên xương bị loãng, Hội chứng Cushing do dùng thuốc corticoid lâu dài.

  • Theo dõi tái khám:
  • Tiêu chuẩn nhập viên: Bệnh nhân có chỉ định phẫu thuật
  • Tiêu chuần xuất viện: Sau 1 tuần, vết mổ khô, vận động đi lại nhẹ nhàng

Theo dõi tái khám:

Tái khám sau 1 tuần, cắt chỉ, X-quang kiểm tra, hướng dẫn tập vật lý trị liệu, theo dõi tái khám định kỳ hàng tháng.

Bệnh viện đa khoa Sài Gòn Nha Trang

BS CKI. Võ Nguyên Vũ

Chuyên khoa ngoại CTCH

BVĐKSGNT

Tài liệu tham khảo

  1. Hướng dẫn Quy trình kỹ thuật Ngoại khoa Chấn thương chỉnh hình – Bộ Y Tế 2016
  2. Phác đồ điều trị Ngoại khoa – Bệnh viện Chợ Rẫy 2018

Chia sẻ:

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM

Bệnh viện đa khoa sài gòn nha trang đã phẫu thuật u sợi thần kinh

Phẫu thuật thành công u sợi thần kinh hiếm gặp ở lòng bàn tay

Phẫu thuật thành công khối u sợ thần kinh hiếm gặp ở lòng bàn tay là một ca phẫu thuật phức tạp theo đánh giá của hội đồng chuyên môn bệnh viện. Hơn nữa khối u đã phát triển với kích thước lớn bao quanh dây thần kinh nên đòi hỏi đội ngũ y bác sĩ có chuyên môn cao cũng như cơ sở vật chất hiện đại mới đáp ứng đủ yêu cầu.

Xem chi tiết »
Triển khai hoạt động khám bệnh ngoài giờ

Triển khai hoạt động khám bệnh ngoài giờ

Bệnh viện xin trân trọng thông báo triển khai hoạt động khám bệnh ngoài giờ bắt đầu từ Thứ hai, ngày 15/11/2021:
Thời gian khám bệnh: Từ thứ 2 – thứ 7 hàng tuần.
Trong giờ hành chính: Sáng từ 7:00 đến 11h30; Chiều từ 13:00-16h30.
Ngoài giờ hành chính: từ 16:30 đến 19:00.
Cấp cứu: 24/7.

Xem chi tiết »

Quý khách có các thắc mắc liên quan đến phương pháp điều trị, chính sách ưu đãi, biểu phí, hình thức thanh toán vui lòng để lại thông tin và chúng tôi sẽ liên hệ lại.

Hoặc Quý khách có thể gọi đến tổng đài 02583.898.789 để được hỗ trợ.

Cảm ơn Quý khách.

câu hỏi chuyên khoa

BỆNH VIỆN ĐA KHOA SÀI GÒN NHA TRANG
– Lô số 10 đường 19/5, KĐT Vĩnh Điềm Trung, Vĩnh Hiệp, Nha Trang, Khánh Hoà
– Điện thoại: 0258 3898789
– Fanpage: Bệnh viện Đa khoa Sài Gòn Nha Trang

THỜI GIAN HOẠT ĐỘNG: THỨ 2 ĐẾN THỨ 7
– Sáng 7h30 – 12h
– Chiều 13h – 16h30
– Cấp cứu: 24/7